Wat is UNESCO Werelderfgoed

De Chinese Muur, de Amsterdamse grachten, de piramides in Egypte, maar ook de Grand Canyon in de Verenigde Staten en het Great Barrier Reef in Australië: allemaal zijn ze terug te vinden op de UNESCO Werelderfgoedlijst. Het is zo’n soort keurmerk dat door de gelukkigen gretig wordt ingezet: ‘Kom bij ons kijken, want wij staan op de UNESCO Werelderfgoedlijst.’ Maar wat is dat precies, die Werelderfgoedlijst?

UNESCO

UNESCO, de in 1945 opgerichte organisatie voor Onderwijs, Wetenschap en Cultuur van de Verenigde Naties, zet zich in voor de bestrijding van armoede, bevordert duurzame ontwikkeling en stimuleert interculturele dialoog. Een van de onderdelen daarvan is het Werelderfgoedprogramma, dat van start is gegaan in 1972 en resulteerde in de Werelderfgoedlijst. Op die lijst – geratificeerd door ruim 190 landen – staan inmiddels meer dan 1.000 monumenten die vanwege hun culturele, historische of wetenschappelijke betekenis een uitzonderlijke, universele status genieten. Dit erfgoed kan zowel cultureel als natuurlijk zijn en heeft als gemeenschappelijke deler dat het wordt beschouwd als onvervangbaar uniek en eigendom van de hele wereld. Een plek komt niet zomaar op de lijst: daartoe dient het door één van de bij de UNESCO aangesloten landen te worden voorgedragen, waarna een speciale commissie over de toelating beslist. Je kunt dus gerust spreken van een elitegezelschap.

Plek op de Werelderfgoedlijst

Een plek op de Werelderfgoedlijst is dus een blijk van waardering; een keurmerk zoals een goed restaurant wordt onderscheiden met een Michelinster. Geen wonder dat de uitverkorenen er maar wat graag mee pronken. Het is bovendien een uniek middel om je als bijzondere plek te profileren en de aandacht van (buitenlandse) bezoekers te trekken. Maar een uitverkiezing is zeer zeker niet alleen maar goed voor het toerisme en de economie: het land dat deze status aanvraagt, verklaart de plek te zullen behouden en beschermen voor de lange termijn. De Werelderfgoedlijst is er dus eigenlijk voor de eeuwigheid: opdat we nu, maar ook in de toekomst kunnen genieten van al het moois en bijzonders dat op onze aardbol te vinden is.

Als alles volgens plan verloopt, treedt straks ook de Romeinse limes toe tot dit elitegezelschap. Nederland is al met een tiental plekken vertegenwoordigd op de Werelderfgoedlijst. Een greep uit die monumenten: het Rietveld Schröderhuis in Utrecht, de Grachtengordel van Amsterdam, de Waddenzee en de historische binnenstad en haven van Willemstad (Curaçao). Nieuwsgierig geworden naar deze aanstaande broertjes en zusjes van de limes? Neem dan een kijkje op de werelderfgoedkaart.

Bekijk dit filmpje waarin we een rondgang maken langs de verschillende UNESCO Erfgoedmonumenten