Valkenburg (Praetorium Agrippinae)

Vlakbij Lugdunum (Katwijk aan Zee) lag de Romeinse voorraadbasis Praetorium Agrippinae, het huidige Valkenburg, dat is gesticht in 39 na Christus door keizer Caligula en vernoemd naar zijn moeder. Het is goed mogelijk dat de keizer hier zelf bij aanwezig was, omdat ter plaatse een wijnvat van Caligula's privé-wijngaarden werd gevonden.

Het fort lag in het gebied van de Cananefaten en werd beschermd door een drievoudig omgrachte aarden wal. Zuidelijk van het fort lag vanaf circa 120 na Christus een burgernederzetting en langs de Rijn lagen pakhuizen en graanopslagplaatsen.

Praetorium Agrippinae werd, net als de andere Romeinse forten in de nabijheid, verwoest tijdens de Bataafse Opstand van 69 na Christus, maar werd daarna weer herbouwd. Ergens tussen 240 en 275 werd het fort door de Romeinen verlaten. In 305 werd het fort herbouwd om te dienen als graanopslag. Dit graan was bestemd voor de provincie Britannia (Engeland en Wales).

In Katwijk en Valkenburg zijn op drie belangrijke archeologische vindplaatsen informatiepanelen over de Limes geplaatst. Daarnaast kun je op vijf locaties door middel van een QR-code een filmpje bekijken over de Romeinse periode. Op de boulevard van Katwijk is het kunstwerk “Kalla’s toren” te zien, waarop soldaten van Caligula staan afgebeeld die vechten tegen de zee.

Lugdunum staat aangegeven op de Peutingerkaart, een kopie van een Romeinse wegenkaart. Een exemplaar uit de zeventiende eeuw hangt in het Katwijks Museum. In het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden zijn vondsten te zien.

In Valkenburg vind je de omtrekken van de muren van het fort in de bestrating van het Castellumplein. Langs de N206 bij Valkenburg is een reconstructie te zien van de Romeinse Limesweg zoals die er in circa 125 na Christus uit moet hebben gezien.

Het boek Romeinen in Valkenburg (ZH), vertelt over de geschiedenis van het archeologische onderzoek in dit Zuid-Hollandse dorp. Vanaf de opgraving van het Romeinse fort in de Tweede Wereldoorlog tot nu is er veel belangstelling geweest voor de Romeinse geschiedenis en de archeologische vondsten die hier vandaan komen.